ច្បាប់​ពាក្យ​ចាស់

ច្បាប់​ពាក្យ​ចាស់

ច្បាប់​ពាក្យ​ចាស់

(បទព្រហ្មគីតិ)

  1. ពាក្យចាស់ពាក្យពីព្រេង

    ទោសខ្លួនឯងមើលមិនយល់

    ទោសគេតូចសោតសល់

    រមិលយល់ប៉ុនទាំងភ្នំ។

  2. ចូលព្រៃសត្វសាហាវ

    រកអំពាវគ្នាមកជុំ

    ដល់បានស្ករទឹកឃ្មុំ

    ពួនសម្ងំឆីម្នាក់ឯង។

  3. បានហើយចង់បានទៀត

    ឆ្លៀតហើយឆ្លៀតពុំគិតឈ្វេង

    មើលយល់តែម្នាក់ឯង

    មិនយល់គេឯទៀតផង។

  4. នឹងស៊ីចង់ពិសា

    ខ្ជិលទំពាឲ្យហ្មត់ហ្មង

    យល់នាមថាជាមង

    យល់ឯផងថាជាកួយ។

  5. យល់តាថាជីដូន

    យល់ឯកូនថាជាក្មួយ

    យល់ពីរថាជាមួយ

    យល់ឯព្រួយថាជាសុខ។

  6. យល់ទោសថាជាគុណ

    យល់ឯបុណ្យថានរក

    យល់ល្អថាអាក្រក់

    យល់លាមកថាជាផ្កា។

  7. ស្លៀកស្បង់មិនកោរសក់

    ឆ្លុះកញ្ចក់ធ្មេចនេត្រា

    យល់សេះថាជាលា

    យល់គជាថាកណ្តុរ។

  8. ពាក្យនេះលោកពីព្រេង

    អ្នកណាឈ្វេងប្រាជ្ញាយល់

    ឃើញថ្លុកកុំថាថ្នល់

    ក្រែងកំហល់កំហុសមាន។

  9. អ្នកប្រាជ្ញកាន់ពាក្យទៀង

    កុំលំអៀងពាក្យបុរាណ

    កុំដើរផ្លូវបំពាន

    ពាក្យអ្នកចាស់លោកដៀលថា។

  10. ពាក្យនេះពីព្រេងព្រឹទ្ធ

    គួរឲ្យគិតពិចារណា

    កុំអួតអង្គអាត្មា

    ថាចំណេះចំណាំមាន។

  11. ដេកយប់កុំដេកយូរ

    ខ្លាចក្តីទូជ៌នដល់ប្រាណ

    បើស៊ីកុំតាមឃ្លាន

    គិតប្រមាណគ្រប់គ្នីគ្នា។

  12. លើកដាក់តាមកម្លាំង

    កុំពើចខ្លាំងឈឺដល់ស្មា

    ប្រើគេប្រើឲ្យត្រា

    កុំស៊ាំស៊នរនចៅរ៉ៅ។

  13. ទោះគិតកុំរួសរាន់

    គិតឲ្យគ្រាន់ទើបដើរទៅ

    កុំឲ្យមានអាស្រូវ

    កើតដំនៀលដល់អាត្មា។

  14. កុំយកឆ្អិនជាឆៅ

    កិច្ចក្នុងក្រៅមានតម្រា

    កុំអាងឯងប្រាជ្ញា

    ចោលច្បាប់ក្បួនលោកព្រេងនាយ។

  15. ស្រដីឲ្យស្រួលស្រេច

    គិតសេចគ្រេចកុំគិតងាយ

    រំពឹងឲ្យវែងឆ្ងាយ

    យល់លង្វែកពាក្យលោកថា។

  16. ពាក្យព្រេងលោកស្រដី

    ថាកុំបីចិញ្ចឹមខ្លា

    ពាក្យព្រេងលោកឧបមា

    គិតត្រង់ណាធ្វើឲ្យបាន។

  17. កាន់កពស់ឲ្យខ្ជាប់

    ក្រែងក្រឡាប់ខាំឯប្រាណ

    អូសទូកកុំឲ្យល្អាន

    ទឹកថ្លាសោតកុំឲ្យល្អក់។

  18. ស្លឹកឈើឥតកម្រើក

    បើកក្រើកត្បិតខ្យល់បក់

    ទឹកថ្លាល្គឹកបើល្អក់

    ត្បិតរលកខ្លាំងសោះសា។

  19. យល់តូចកុំខិតខំ

    គួរសន្សំយកជាគ្នា

    បានច្រើនកុំខំពារ

    សន្សឹមក្សិណតិចៗទៅ។

  20. អ្នកមានរក្សាខ្សត់

    ដូចសំពត់ព័ទ្ធពីក្រៅ

    អ្នកប្រាជ្ញរក្សាខ្លៅ

    ដូចសំពៅនូវសំប៉ាន។

  21. អ្នកខ្ពស់រក្សាទាប

    ដោយសភាពធម៌បុរាណ

    អ្នកឆ្អែតរក្សាឃ្លាន

    នាអ្នករុងរក្សាឆ្មារ។

  22. រក្សាទៅមុខរឹង

    ឥតកំដឹងអស់អម្បាល

    ចំណេរចីរកាន់កាល

    ដូចរបងស្រាស់បន្លា។

  23. កុំឆ្អែតពេកតែឯង

    មិនគិតក្រែងអស់គ្នីគ្នា

    គេឃ្លានៗផ្ទៃផ្សា

    ឲ្យឆីរ៉ាបានឆ្អែតផង។

  24. កុំមានចិត្តលលើ

    ពឹងក្រពើឲ្យចម្លង

    កុំកាច់ឩសរបង

    វាំងចំណារឯអាត្មា។

  25. មានទូកហើយមានថ្នោល

    មានបង្គោលមានយុថ្កា

    ទាំងពួរទាំងច្រវា

    ក្រជឹងចាប់ដោយនូវគ្រប់។

  26. ប្រយ័ត្នក្រែងព្យុះខ្យល់

    បក់បោកដល់នឹងទល់ទប់

    ប្រយ័ត្នប្រយោជន៍គ្រប់

    ទើបហៅជាក់មានគំនិត។

  27. ពាក្យព្រេងគិតគួរចាំ

    ជាបណ្តាំប្រដៅចិត្ត

    ពាក្យព្រេងពាក្យព្រេងព្រឹទ្ធ

    មុខគួរគិតៗឲ្យគ្រាន់។

  28. ពាក្យនេះជាសណ្តាប់

    ទុកជាច្បាប់ទៀងជាក់ស្បាន់

    ពាក្យនេះជាកំណាន់

    កំណត់នៅឥតឃ្លាតឃ្លា។

  29. សូរេចនូវនិទាន

    ពាក្យទូន្មានដោយប្រការ

    អម្បាលនេះឯងណា

    ចាំទុកកាយគ្រប់គ្រាន់ហោង៕

បង្ហាញមតិយោបល់

អត្ថបទមុន អត្ថបទបន្ទាប់